Platform over gevels, glas & daken
Duurzaamheid is in de gevelbouw geen vrijblijvende ambitie meer. Architecten, opdrachtgevers, aannemers en gevelbouwers krijgen steeds vaker te maken met concrete vragen over milieuprestaties, materiaalkeuzes en aantoonbare data. Niet alleen de uitstraling en technische kwaliteit van een gevel zijn belangrijk, maar ook de milieu-impact gedurende de hele levenscyclus. Daarom worden LCA’s en EPD’s steeds belangrijker.
Een Life Cycle Assessment (LCA) maakt inzichtelijk wat de milieubelasting van een product of proces is. Daarbij wordt gekeken naar de volledige keten: van grondstofwinning en productie tot gebruik, onderhoud en einde levensduur. Een EPD, Environmental Product Declaration, is een gestandaardiseerde milieuproductverklaring waarmee deze gegevens betrouwbaar en vergelijkbaar beschikbaar worden gemaakt.
Voor de gevelbouw is dit essentieel. Aluminium wordt veel toegepast vanwege zijn sterke technische eigenschappen, lange levensduur, hoge esthetische waarde en uitstekende recyclebaarheid. Geanodiseerd aluminium heeft daarbij een sterke positie. De anodiseerlaag is geen aangebrachte verflaag, maar ontstaat uit het aluminium zelf. Dat levert een duurzaam, kleurvast en onderhoudsarm oppervlak op, zonder risico op filiforme corrosie en met behoud van de recyclebaarheid van het materiaal.
Bij Alucol zien we dat klanten steeds vaker vragen naar onderbouwing. De vraag is niet meer alleen: wat kost het en hoe ziet het eruit? De vraag wordt steeds vaker: wat betekent deze keuze voor de milieuprestatie van het gebouw?
Ook in aanbestedingen wordt dit concreter. Daar wordt steeds vaker gestuurd op milieuprestaties en op de MKI, de milieukostenindicator. Om die goed te kunnen bepalen, is betrouwbare LCA-data nodig. Zonder onderbouwde milieudata wordt het lastig om producten eerlijk te vergelijken of om als leverancier serieus mee te doen in projecten waar duurzaamheid zwaar meeweegt.
Om die reden heeft Alucol de milieuprestaties van haar anodiseerprocessen laten bepalen. De beschikbare LCA- en EPD-informatie staat op onze website. Daarmee kunnen klanten, gevelbouwers en andere ketenpartners beter onderbouwde keuzes maken en onze data meenemen in hun eigen berekeningen, projectdocumentatie of duurzaamheidsrapportages.
Daarbij hebben we bewust gekozen voor twee LCA’s. Daarmee sluiten we aan bij de praktijk in de gevelbouw én bij het advies van de VMRG. Voor toepassingen in corrosieclassificaties C1, C2 en C3 hanteren we een anodiseerlaag tot en met 20 micron, aangeduid als A20. Voor zwaardere omstandigheden, zoals corrosieclassificaties C4 en C5, hanteren we 25 micron, aangeduid als A25.
Die keuze is belangrijk. Niet iedere gevel vraagt om dezelfde laagdikte en dus ook niet om dezelfde milieuberekening. Door onderscheid te maken tussen A20 en A25 ontstaat een eerlijker en realistischer beeld van de milieuprestatie per toepassing. Zo voorkomen we dat lichte toepassingen onnodig zwaar worden belast in de berekening, terwijl projecten in agressievere omgevingen juist de juiste technische én milieukundige onderbouwing krijgen.
Ook opname in de Nationale Milieudatabase wordt steeds belangrijker. De NMD maakt milieudata zichtbaar en toepasbaar in berekeningen voor gebouwen en bouwwerken. Voor producenten en toeleveranciers betekent dit dat hun product of proces beter vindbaar en beter inzetbaar wordt in projecten waar aantoonbare duurzaamheid een rol speelt.
Die ontwikkeling stopt niet bij Nederland. Ook buitenlandse klanten vragen steeds vaker om betrouwbare duurzaamheidsdata. Internationale opdrachtgevers, gevelbouwers en systeemhuizen willen weten welke milieu-impact een gekozen afwerking heeft. Wie deze data beschikbaar heeft, loopt voorop. Wie ermee wacht, moet straks onder tijdsdruk alsnog leveren.
Daar komt Europese wetgeving bij. De Construction Products Regulation (CPR) beweegt duidelijk richting meer transparantie over de prestaties en milieugegevens van bouwproducten. De verwachting is dat milieudata en EPD’s de komende jaren een steeds grotere rol krijgen bij het op de markt brengen en toepassen van bouwproducten. Hoe eerder bedrijven beginnen met het verzamelen en structureren van deze data, hoe sterker ze straks staan.
Daarnaast zijn veel bedrijven actief met de CO2-Prestatieladder. Ook daarvoor is inzicht in de keten noodzakelijk. Wie zijn eigen CO2-uitstoot serieus wil reduceren, moet uiteindelijk ook weten wat leveranciers, processen en materialen bijdragen. LCA’s en EPD’s helpen om die keteninformatie concreet en bruikbaar te maken.
Tegelijkertijd is een LCA geen eindpunt. Voor Alucol is het vooral een vertrekpunt. Door inzichtelijk te maken waar de milieu-impact ontstaat, wordt ook duidelijk waar verbetering mogelijk is. Denk aan verdere elektrificatie van processen, de inzet van warmtepompen, vergroening van energie, waterbesparing, hergebruik van proceswater en verdere optimalisatie van productieprocessen.
Elke stap die wij daarin zetten, vertaalt zich uiteindelijk in betere milieuprestaties voor onze klanten. Daarmee wordt verduurzaming niet alleen een interne opgave, maar een gezamenlijke verbetering in de hele keten.
Voor gevelbouwers biedt dit kansen. Wie kiest voor geanodiseerd aluminium met aantoonbare milieudata, kan zich sterker positioneren richting architecten, aannemers en opdrachtgevers. Het helpt bij aanbestedingen, duurzaamheidsambities, projectbeoordelingen en materiaalkeuzes. Bovendien sluit het aan bij de groeiende behoefte aan transparantie in de bouwkolom.
De komende jaren zal de rol van LCA’s en EPD’s alleen maar toenemen. Niet omdat de markt extra papierwerk nodig heeft, maar omdat de bouwsector steeds scherper moet onderbouwen welke keuzes echt duurzaam zijn.
En juist daar ligt de kracht van geanodiseerd aluminium: een lange levensduur, een sterke en onderhoudsarme afwerking, behoud van recyclebaarheid en een hoogwaardige uitstraling. Met onderbouwde milieudata maken we die waarde zichtbaar.
Wie hiermee aan de slag wil, moet vooral praktisch beginnen. Wacht niet tot een opdrachtgever, aanbesteding of nieuwe Europese verplichting erom vraagt. Verzamel nu al de belangrijkste product- en procesdata. Breng materiaalstromen, energieverbruik, transport, afvalstromen en waterverbruik in kaart. Kies vervolgens welke producten of processen strategisch belangrijk zijn en laat daarvan de milieuprestatie bepalen.
Vraag daarnaast actief data op bij leveranciers en stel dezelfde vraag aan je eigen organisatie: kunnen wij morgen aantonen wat onze bijdrage is aan een duurzamer gebouw? Bedrijven die dat kunnen, hebben straks een voorsprong. In aanbestedingen. Bij architecten. Bij opdrachtgevers. En in de samenwerking met internationale klanten.
Want duurzame gevelbouw begint niet met een mooi verhaal. Het begint met meten, onderbouwen en verbeteren.
